Ψωρίαση

Η ψωρίαση αποτελεί μία χρόνια φλεγμονώδη νόσο του δέρματος, που προσβάλλει περίπου το 1-3% του γενικού πληθυσμού σε παγκόσμια κλίμακα. Η πάθηση εμφανίζεται εξίσου σε άνδρες και γυναίκες και μπορεί να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε ηλικία, από παιδιά έως ηλικιωμένους.

Η ψωρίαση χαρακτηρίζεται από την ταχύτατη αναγέννηση των κυττάρων της επιδερμίδας. Ενώ η φυσιολογική διαδικασία ανανέωσης του δέρματος διαρκεί περίπου 28 ημέρες, στα άτομα με ψωρίαση ολοκληρώνεται σε μόλις μία εβδομάδα. Το αποτέλεσμα είναι η εμφάνιση ψωριασικών πλακών, οι οποίες καλύπτονται από ασημί λέπια που αποκολλώνται εύκολα από την επιφάνεια του δέρματος.

Η ψωρίαση δεν είναι μεταδοτική. Δεν μεταδίδεται μέσω επαφής, οπότε δεν υπάρχει κανένας λόγος ανησυχίας για φυσική επαφή με άτομα που πάσχουν από την πάθηση.

Η ψωρίαση εκδηλώνεται κυρίως με ερυθηματώδεις πλάκες που καλύπτονται από αργυρόχροα λέπια. Τα συμπτώματα ποικίλλουν ανάλογα με τη μορφή της νόσου και την έκταση των βλαβών:

• Ερυθρότητα και φλεγμονή στην περιοχή των πλακών
• Απολέπιση του δέρματος με εμφανή λέπια
• Κνησμός ή αίσθημα καύσου στο 60-70% των περιπτώσεων
• Πόνος ή δυσφορία στις βλάβες, ιδιαίτερα όταν εντοπίζονται σε τριβόμενες περιοχές

Οι ψωριασικές πλάκες εμφανίζονται συνήθως:

• Στους αγκώνες και τα γόνατα
• Στο τριχωτό της κεφαλής
• Στα νύχια, προκαλώντας αλλοιώσεις
• Στον κορμό, τους γλουτούς, τα γεννητικά όργανα ή το πρόσωπο

Σε ορισμένες περιπτώσεις, η νόσος μπορεί να καλύψει μεγάλο μέρος του σώματος, επηρεάζοντας σημαντικά την καθημερινότητα και την ποιότητα ζωής του ασθενή.

Συγκεκτριμένα:

Ψωρίαση στα νύχια

Εμφανίζεται στα νύχια των χεριών και των ποδιών και προκαλεί αλλαγές όπως αποχρωματισμό με κιτρινωπή απόχρωση, εμφάνιση γραμμών κατά μήκος των νυχιών, σκλήρυνση της επιδερμίδας κάτω από αυτά, θρυμματισμό ή ακόμα και αποκόλληση των νυχιών. Συχνά συνοδεύεται από φλεγμονή γύρω από τα νύχια και μπορεί να παρατηρηθεί υπονύχια στικτή αιμορραγία, ένα χαρακτηριστικό σύμπτωμα της ψωριασικής ονυχοπάθειας.

Ψωρίαση στα γεννητικά όργανα

Η ψωρίαση στα γεννητικά όργανα εμφανίζεται ως ερυθρές, κνησμώδεις πλάκες χωρίς υπερκεράτωση, που μοιάζουν με μυκητίαση. Απαιτεί ειδική θεραπεία λόγω της ευαισθησίας της περιοχής.

Ψωριασική αρθρίτιδα

Εμφανίζεται ως υπερκερατωσικές πλάκες με έντονο κνησμό, πόνο και απολέπιση, που μοιάζει με πιτυρίδα, προκαλώντας σημαντική ενόχληση στον ασθενή.

Ψωρίαση στο πρόσωπο

Η ψωρίαση στο πρόσωπο είναι πιο σπάνια και συνδέεται συχνά με βαρύτερη πρόγνωση της νόσου. Εκδηλώνεται ως ερυθρές πλάκες με λεπτή απολέπιση ή μοιάζει με ομαλές μυρμηγκιές. Απαιτεί εξειδικευμένη αντιμετώπιση από δερματολόγο, καθώς η περιοχή είναι ευαίσθητη στα κορτικοστεροειδή.

Η ψωρίαση είναι πολυπαραγοντική και επηρεάζεται από γενετικούς, ανοσολογικούς, περιβαλλοντικούς και ψυχολογικούς παράγοντες.

Κύριοι παράγοντες που μπορούν να προκαλέσουν ή να επιδεινώσουν την ψωρίαση περιλαμβάνουν:

📌 Γενετική προδιάθεση: Περίπου το 30% των πασχόντων έχει οικογενειακό ιστορικό ψωρίασης

📌 Ανοσολογικές διαταραχές: Δυσλειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος

📌 Περιβαλλοντικοί παράγοντες: Έκθεση στον ήλιο, κλιματολογικές αλλαγές

📌 Ψυχολογικό στρες και άγχος

📌 Φάρμακα: Κορτικοστεροειδή, β-αναστολείς, λίθιο κ.ά.

📌 Λοιμώξεις και τραύματα του δέρματος

📌 Ορμονικές αλλαγές: όπως κατά την εγκυμοσύνη

Η ψωρίαση εμφανίζει συχνά εξάρσεις κατά τους χειμερινούς μήνες και ύφεση το καλοκαίρι.

Η ψωρίαση είναι χρόνια νόσος με περιόδους ύφεσης και έξαρσης. Η διάρκεια και η ένταση της πάθησης ποικίλλει από άτομο σε άτομο, ενώ οι εξάρσεις μπορούν να επανέλθουν ακόμα και μετά από μακρά περίοδο ύφεσης. Παρόλο που δεν υπάρχει οριστική θεραπεία, η σωστή ιατρική παρακολούθηση και η εφαρμογή σύγχρονων θεραπειών μπορούν να μειώσουν σημαντικά τα συμπτώματα και να παρατείνουν τις περιόδους ύφεσης.

Η επιλογή της θεραπείας εξαρτάται από τον τύπο, τη σοβαρότητα και την έκταση των ψωριασικών βλαβών. Οι κύριες κατηγορίες θεραπείας είναι:

✅ Τοπικές θεραπείες

• Κορτικοστεροειδή: Μειώνουν τη φλεγμονή, τον κνησμό και τον ρυθμό αναγέννησης των κυττάρων. Χρησιμοποιούνται ανάλογα με την ευαισθησία της περιοχής (π.χ. ήπια για πρόσωπο και βλέφαρα, ισχυρά για αγκώνες και γόνατα).
• Κερατολυτικά προϊόντα: Μειώνουν το πάχος των πλακών και βοηθούν στην απολέπιση.

Συχνά συνδυάζονται με κορτικοστεροειδή για βελτιωμένα αποτελέσματα.

✅ Θεραπεία με βιολογικούς παράγοντες

• Προτιμάται σε σοβαρές ή εκτεταμένες μορφές ψωρίασης ή ψωριασικής αρθρίτιδας.
• Στοχευμένη δράση στον μηχανισμό της νόσου, μειώνοντας τη φλεγμονή και τις βλάβες.
• Απαιτείται πλήρης κλινικός και εργαστηριακός έλεγχος πριν τη χορήγηση.

✅ Συνδυαστικές θεραπείες

Συνδυάζουν τοπικές και συστηματικές αγωγές για καλύτερα αποτελέσματα και μακροχρόνια ύφεση.